भक्तपुर जिल्लाका विभिन्न कुखुरा फार्ममा बर्डफ्लू (एभियन इन्फ्लुएन्जा) पुष्टि भएपछि स्थानीय प्रशासन र पशु स्वास्थ्य निकायले नियन्त्रणका लागि व्यापक अभियान सञ्चालन गरेका छन्। विशेषगरी चाँगुनारायण नगरपालिका र सूर्यविनायक नगरपालिकाका फार्ममा संक्रमण देखिएपछि हालसम्म ३८ हजार ७९५ वटा कुखुरा नष्ट गरिएको छ। पशु सेवा कार्यालय भक्तपुरका पशु चिकित्सक डा. अमिक श्रेष्ठका अनुसार चाँगुनारायण नगरपालिका–२, ८ र ९ का व्यावसायिक कुखुरा फार्ममा बर्डफ्लू पुष्टि भएपछि संक्रमण फैलिन नदिन कुखुरा, अण्डा, दाना तथा अन्य संक्रमित सामग्री नष्ट गरिएको हो। रोगको थप फैलावट रोक्न प्रभावित क्षेत्रलाई निगरानीमा राखिएको छ भने जैविक सुरक्षा (बायोसेक्युरिटी) मापदण्ड कडाइका साथ लागू गरिएको छ। पशु सेवा कार्यालयले संक्रमण पुष्टि भएका फार्म वरपरका क्षेत्रलाई उच्च जोखिम क्षेत्र घोषणा गर्दै कुखुरा तथा कुखुराजन्य वस्तुको ओसारपसारमा अस्थायी प्रतिबन्ध लगाएको जनाएको छ। प्रभावित क्षेत्रका अन्य फार्मबाट नमुना संकलन गरी परीक्षण प्रक्रिया समेत तीव्र बनाइएको छ।

डा. श्रेष्ठले किसानहरूलाई कुखुरामा असामान्य मृत्यु, ज्वरो, सास फेर्न गाह्रो हुने, दाना कम खाने वा अण्डा उत्पादन अचानक घट्ने जस्ता लक्षण देखिए तत्काल सम्बन्धित निकायलाई जानकारी गराउन आग्रह गरेका छन्। संक्रमणका कारण ठूलो संख्यामा कुखुरा नष्ट गरिनु परेपछि स्थानीय किसानहरू आर्थिक रूपमा प्रभावित भएका छन्। केही किसानले लाखौं रुपैयाँ बराबरको क्षति व्यहोर्नुपरेको बताएका छन्। उनीहरूले सरकारले शीघ्र राहत तथा क्षतिपूर्ति उपलब्ध गराउनुपर्ने माग गरेका छन्। कुखुरा व्यवसायीहरूका अनुसार पछिल्ला वर्षहरूमा दानाको मूल्यवृद्धि, बजारको अनिश्चितता र रोगको जोखिमका कारण व्यवसाय सञ्चालन नै चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको छ। त्यसमा बर्डफ्लूको प्रकोप थप समस्या बनेको उनीहरूको भनाइ छ। स्वास्थ्य विज्ञहरूका अनुसार बर्डफ्लू मुख्यतः चराचुरुङ्गी र कुखुरामा लाग्ने भाइरल रोग हो। यद्यपि संक्रमित पक्षीसँग प्रत्यक्ष सम्पर्कमा रहने व्यक्तिमा दुर्लभ अवस्थामा संक्रमण सर्न सक्ने भएकाले सावधानी आवश्यक छ। त्यसैले संक्रमित वा मरेका कुखुरा नछुने, सुरक्षा सामग्री प्रयोग गर्ने तथा राम्रोसँग पकाइएको मासु मात्र उपभोग गर्न सुझाव दिइएको छ।

जिल्ला प्रशासन, पशु सेवा कार्यालय र स्थानीय तहबीच समन्वय गरी संक्रमण नियन्त्रणका लागि संयुक्त टोली परिचालन गरिएको छ। कुखुरा पालन गर्ने किसानलाई फार्ममा बाहिरी व्यक्तिको प्रवेश नियन्त्रण गर्न, नियमित सरसफाइ गर्न तथा जैविक सुरक्षा मापदण्ड पालना गर्न निर्देशन दिइएको छ। अधिकारीहरूका अनुसार हालसम्मको अवस्थालाई नियन्त्रणउन्मुख मानिए पनि थप संक्रमण देखिन सक्ने जोखिम रहेकाले निगरानी र परीक्षण कार्यलाई निरन्तरता दिइनेछ। बर्डफ्लूको प्रकोपले भक्तपुरको कुखुरा उद्योगमा चुनौती थपेको छ भने किसान, व्यवसायी र सरकारी निकाय सबैलाई उच्च सतर्कता अपनाउन बाध्य बनाएको छ।